Đau họng: Biểu hiện, nguyên nhân và cách chữa tại nhà

Đau họng là một trong những triệu chứng phổ biến mà ai cũng từng gặp phải, đặc biệt trong thời điểm giao mùa hoặc khi tiếp xúc với môi trường ô nhiễm. Tình trạng này có thể chỉ là dấu hiệu nhẹ do khô họng, nhưng cũng có thể cảnh báo những bệnh lý nghiêm trọng hơn như viêm họng, viêm amidan hay thậm chí là nhiễm virus. Vậy nguyên nhân gây đau họng là gì, dấu hiệu và cách điều trị tại nhà ra sao? Tìm hiểu ngay trong bài viết sau!

1. Đau họng là gì?

Đau họng là tình trạng bị đau, ngứa hoặc khô ở khu vực hầu họng. Đây được đánh giá là một trong những triệu chứng thường gặp nhất. Đa số nguyên nhân đau họng đều liên quan đến nhiễm trùng hoặc yếu tố bên ngoài khác. Thực tế, đau họng có thể tự khỏi mà không cần điều trị.

Đau họng có 3 nhóm thường gặp gồm:

• Viêm hầu họng
• Viêm lưỡi gà
• Viêm thanh quản

2. Biểu hiện đau họng

Biểu hiện rát cổ họng thường phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh. Khi đau họng, bạn có thể gặp những triệu chứng như: ngứa, bỏng rát, đau, khô,…Những biểu hiện này có thể nặng hơn khi ăn uống và nói chuyện.

Bên cạnh đó, bạn cũng có thể gặp phải tình trạng đau họng có đờm. Khi đó, họng đau kèm tiết đờm gây ho. Tình trạng này có thể đi kèm triệu chứng tức ngực, khó thở, thở khò khè, khàn giọng,…Đau rát họng kèm đờm có thể là dấu hiệu của viêm họng, viêm thanh quản, viêm amidan, cảm cúm,…

Ngoài các biểu hiện trên, đau họng bạn cũng có thể đi kèm dấu hiệu như:

• Xung huyết niêm mạc mũi
• Chảy nước mũi
• Ho, sốt
• Người bị ớn lạnh
• Khàn tiếng
• Đau nhức cơ
• Khó nuốt, giảm ngon miệng
• Đau đầu.

Như đã đề cập ở trên, đa số các trường hợp đau họng đều tự khỏi. Tuy nhiên nếu triệu chứng có dấu hiệu nặng nề hơn, bạn cần đến thăm khám tại các cơ sở y tế, đặc biệt khi gặp các biểu hiện như sau:

• Đau họng nặng nề hơn, không giảm sau 3 ngày.
• Sốt cao trên 39 độ liên tục trong 2 ngày.
• Khó thở 
• Tiền sử mắc một số bệnh như: tim mạch, hen phế quản, đái tháo đường hay đang mang thai.

3. Nguyên nhân đau họng

Một số nguyên nhân phổ biến gây đau họng có thể kể đến như: Cảm cúm, vi khuẩn streptococcus, trào ngược dạ dày, dị ứng, không khí khô, khói thuốc và hóa chất, chấn thương, khối u.

3.1. Cảm cúm

Đa số các trường hợp bị đau họng đều do virus gây ra. Virus này do cảm lạnh hoặc cảm cúm. Khi bị đau họng do cảm cúm hoặc cảm lạnh, người bệnh có các triệu chứng như chảy nước mũi, hắt xì hơi, ho, sốt nhẹ, mệt mỏi. Trong trường hợp đau họng do cảm cúm hoặc cảm lạnh, bạn nên súc miệng bằng nước muối ấm và sử dụng viên ngậm, các loại thuốc không kê đơn sẽ mang lại hiệu quả hơn.

3.2. Vi khuẩn streptococcus

Đây là tình trạng viêm do vi khuẩn gây ra. Các triệu chứng có thể thấy là đau vùng họng, sưng mủ trắng vùng niêm mạc miệng, sưng hạch bạch huyết vùng cổ đi kèm sốt cao. Với dạng đau họng này, bất kỳ ai cũng có thể gặp phải nhưng trẻ em trong độ tuổi từ 3-15 tuổi có nguy cơ cao hơn. Thông thường, sau khi test nhanh, nếu kết quả dương tính thì bác sĩ sẽ chỉ định kháng sinh để điều trị. 

3.3. Trào ngược dạ dày

Với người bị chứng trào ngược dạ dày, axit trào ngược từ dạ dày lên thực quản cũng khiến họng bị kích ứng và đau. Đây là nguyên nhân dễ bị bỏ qua nhất. Bởi vậy nếu bạn chỉ có duy nhất chứng đau họng thì cũng cần nghĩ tới trào ngược dạ dày. Khi bị trào ngược dạ dày thường gặp các biểu hiện như ho khan, khó khăn khi nuốt, có cảm giác nghẹn ở khu vực họng.

Nếu đang gặp tình trạng này, bạn nên ăn nhiều đạm, ít chất béo, hạn chế sử dụng đồ uống có chất kích thích như rượu và cà phê. 

3.4. Dị ứng

Đây cũng là nguyên nhân nóng rát cổ họng mà ít người nghĩ tới. Đau họng do dị ứng sẽ xuất hiện các biểu hiện như chảy nước mũi, hắt xì hơi, dị ứng. Khi đó, chất nhầy từ niêm mạc mũi có thể dẫn xuống vùng họng sau rồi gây kích ứng. 

3.5. Không khí khô

Một trong các tác nhân bên ngoài gây đau họng là không khí khô. Cụ thể, không khí khô làm giảm độ ẩm từ miệng đến vùng họng, từ đó gây cảm giác khô – ngứa ngáy. Đau họng do không khí khô thường thấy vào mùa đông.

3.6. Khói thuốc và hóa chất

Khói thuốc và nhiều loại hoá chất có thể gây kích ứng họng. Bên cạnh đó, các phân tử ở mô môi trường bên ngoài cũng ảnh hưởng đến họng như ô nhiễm không khí, các sản phẩm làm sạch, các hoá chất tẩy rửa.

3.7. Chấn thương

Một số loại chấn thương có thể gây đau họng như: thức ăn mắc kẹt ở cổ, nói quá nhiều, la hét, nói lớn, hát trong khoảng thời gian dài,…Do đặc điểm nghề nghiệp mà nhiều người làm giáo viên, hướng dẫn viên (nghề yêu cầu nói nhiều) thường bị đau họng.

3.8. Khối u

Đây là một nguyên nhân hiếm gặp gây ra tình trạng đau họng. Theo đó, nếu có một khối u ở vùng, thanh quan hay lưỡi cũng sẽ khiến họng bị đau. Nếu đau họng do nguyên nhân này, các triệu chứng sẽ không tự thuyên giảm.

4. Chữa đau họng tại nhà

Như đã đề cập ở trên, đa số các trường hợp đa họng có thể chữa tại nhà. Theo đó, chúng ta nên để hệ miễn dịch của cơ thể chống lại virus và các tác nhân gây bệnh. Tuy nhiên, để triệu chứng thuyên giảm nhanh hơn, bạn có thể áp dụng các biện pháp sau:

• Súc miệng bằng nước muối pha loãng: Pha muối với nước ấm và súc miệng để giảm cảm giác khó chịu.
• Uống đồ ấm: Uống các loại đồ ấm như trà mật ong, nước chanh nóng, nước canh. Bên cạnh đó, bạn có thể uống các loại trà thảo mộc đặc biệt để giảm đau họng nhanh hơn.
• Sử dụng viên ngậm giảm đau họng.

• Sử dụng máy làm ẩm không khí.

• Hạn chế nói đến khi các triệu chứng cải thiện.

5. Cách phòng ngừa đau họng

Các cách phòng ngừa đau họng phổ biến và dễ thực hiện là giữ ấm cơ thể và cổ họng, giữ gìn vệ sinh môi trường sống, thường xuyên vệ sinh cổ họng và răng miệng, tránh ăn đồ cứng đồ lạnh hay đồ cay nóng.

5.1. Giữ ấm cổ họng và cơ thể

Cổ họng thường trở nên nhạy cảm hơn vào các thời điểm giao mùa. Khi đó, cơ thể dễ bị virus, vi khuẩn tấn công hơn. Để đề phòng, bạn nên tắm nước ấm trong phòng kín để tránh gió lùa và cần lau khô người ngay sau khi tắm xong. Bên cạnh đó, đêm ngủ cần đóng kín cửa để tránh gió vào phòng. Ngoài ra, khi bật điều hoà nên tránh để quạt gió phả trực tiếp vào người. 

5.2. Giữ vệ sinh môi trường sống

Môi trường sống bị mất vệ sinh sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn, virus sinh sôi. Do đó để phòng bệnh, bạn hãy áp dụng các biện pháp giữ không gian sống thông thoáng, sạch sẽ. Cụ thể, thường xuyên lau dọn các vật dụng dễ tích tụ nhiều vi khuẩn như bàn phím, điều khiển, điện thoại,…

5.3. Vệ sinh cổ họng, răng miệng thường xuyên

Thực tế, trong khoang miệng con người chứa tới khoảng 700 loại vi khuẩn. Những loại vi khuẩn này là tác nhân gây bệnh viêm họng, hô hấp, viêm amidan. Bên cạnh đó, sau khi ăn uống, miệng và cổ họng sẽ tích tụ nhiều mảng bám. Nếu không được vệ sinh sạch sẽ thì các mảng bám này sẽ tạo môi trường cho các loại vi khuẩn phát triển, khiến cổ họng bị viêm.

5.4. Tránh ăn đồ cứng, đồ lạnh

Nếu thường xuyên bị viêm họng, bạn cần cẩn trọng hơn trong sinh hoạt để tránh tái lại. Theo đó, bạn nên hạn chế các loại thực phẩm cứng, lạnh, đồ ngọt, đồ cay nóng, vì chúng gây hại cho niêm mạc họng. Từ đó, vi khuẩn sẽ dễ tấn công hơn.

Bên cạnh đó, bạn nên hạn chế uống nước đá, hạn chế bật điều hoà, tránh tắm ngay sau khi vừa đi nắng để phòng ngừa viêm họng. Ngoài ra, hạn chế các chất kích thích vì chúng gây suy giảm miễn dịch. Để tăng sức đề kháng, cải thiện sức khỏe, bạn nên dành ít nhất 30 phút mỗi ngày để tập thể dục thể thao.

Đau họng tuy phổ biến nhưng không nên xem nhẹ, đặc biệt khi triệu chứng kéo dài hoặc kèm theo sốt, khó thở. Việc giữ gìn vệ sinh, uống đủ nước và hạn chế tiếp xúc với tác nhân gây kích ứng là những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả. Nếu tình trạng không thuyên giảm, bạn nên đi khám sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh biến chứng ảnh hưởng đến sức khỏe.

————————–

Fuji Wellness Center – Kiến tạo lối sống lành mạnh và sức khỏe dài lâu

Đặt lịch ngay: m.me/1124150544320524

• Facebook: https://www.facebook.com/Fujispacenter/
• Youtube: https://www.youtube.com/@fujispacenter
• Tiktok: https://www.tiktok.com/@fuji.spa.center